सन् २०२४ मा विश्व अर्थतन्त्रले अनेकौं चुनौतीहरूको सामना गर्नु पर्‍यो। युद्ध, भूराजनीतिक तनाव, मुद्रास्फीति, र व्यापार असन्तुलनले आर्थिक वृद्धिमा ठूला अवरोध सिर्जना गरे। अन्तर्राष्ट्रिय मुद्रा कोष (IMF) का अनुसार, यो वर्ष विश्व अर्थतन्त्रको वृद्धि दर मात्र ३.२ प्रतिशत रहने प्रक्षेपण गरिएको छ, जुन अघिल्लो वर्षको तुलनामा कम हो।

ठूला अर्थतन्त्रहरूको प्रदर्शन

•अमेरिका: ३ प्रतिशतको कमजोर वृद्धि।

•चीन: ४.८ प्रतिशतको अपेक्षाकृत न्यून वृद्धिदर, जसले यसको दीर्घकालीन लक्ष्यमा ढिलाइको सङ्केत गरेको छ।

•भारत: केही प्रगति भए पनि विगतको तुलनामा विस्तार सुस्त रह्यो।

दक्षिण एसियामा, नेपाल, पाकिस्तान, बंगलादेश, र श्रीलंका जस्ता देशमा राजनीतिक अस्थिरता र अन्तर्राष्ट्रिय आर्थिक दबाबका कारण वृद्धि झनै कमजोर भयो।

प्रमुख चुनौतीहरू

1.युद्धको प्रभाव:

•रुस-युक्रेन युद्ध र इजरायल-हमास संघर्षले आपूर्ति श्रृंखला र व्यापारमा गम्भीर प्रभाव पारे।

•युरोप र एशियामा इन्धन र वस्तुको मूल्यमा भारी वृद्धि भयो।

2.मुद्रास्फीति:

•तेल र सुनको मूल्य वृद्धिले उपभोक्ताको क्रयशक्ति घटायो।

•मुद्रास्फीति ६ प्रतिशतको हाराहारीमा रह्यो, जसले लगानीकर्ताहरूलाई चिन्तित बनायो।

3.मौद्रिक नीति:

•धेरै देशका केन्द्रीय बैंकहरूले कडाइका उपायहरू अपनाए, जसले उपभोक्ताको खर्च र लगानीमा कमी ल्यायो।

उज्याला पक्ष

1.पर्यटन उद्योग:

•कोभिडपछिको पुनरुत्थानले पर्यटन क्षेत्रमा उत्साह देखियो, जसले केही देशहरूको अर्थतन्त्रलाई समर्थन गर्‍यो।

2.विद्युतीय सवारी साधन (EV):

•३० प्रतिशतको प्रयोग वृद्धि, ऊर्जा-केंद्रित उद्योगमा क्रान्तिको संकेत।

भविष्यको प्रक्षेपण (२०२५)

•अर्थतन्त्रमा ठूला सुधारको सम्भावना न्यून छ। IMF ले ३.२ प्रतिशतकै वृद्धिदर रहने अनुमान गरेको छ।

•दीर्घकालीन समाधानको लागि युद्ध र राजनीतिक अस्थिरतालाई समाधान गर्नुपर्ने आवश्यकता देखिएको छ।

निष्कर्ष

सन् २०२४ ले विश्व अर्थतन्त्रलाई चुनौतीपूर्ण पाठ सिकायो। युद्ध, मुद्रास्फीति, र व्यापार असन्तुलनले दीर्घकालीन रणनीतिक सोच र विश्वव्यापी सहकार्यको आवश्यकता औंल्याएको छ। विद्युतीय सवारी र पर्यटन क्षेत्रले आशा देखाए पनि समग्र सुधारका लागि ठोस प्रयास आवश्यक छ।