नेपालका पूर्वी पहाडका तीन जिल्ला – इलाम, झापा, र पाँचथर – को यातायात सम्पर्कको महत्वपूर्ण नाका भएको मेची राजमार्गको माइखोला–भञ्ज्याङ्ग सडक खण्डमा पहिरो र खराब अवस्थाले गर्दा सवारी यातायातमा निरन्तर समस्या आइरहेको छ। गत असोज महिनामा अविरल वर्षासँगै उक्त सडक खण्डमा आएको पहिरोले सडक क्षति पुर्याएको थियो। यद्यपि, सामान्य अस्थायी मर्मतपछि सवारी सञ्चालन सुरुमै भएको भए पनि, पुनः ठूलो वर्षा हुने वित्तिकै सो सडक खण्ड फेरि क्षतीग्रस्त हुने निश्चित छ। यसले स्थानीय जनता र यातायात चालकलाई जोखिममा राखेको छ।

तर, यस सन्दर्भमा दीगो समाधानको अभाव भएको देखिन्छ। बैकल्पिक मार्गहरूको अवस्थासमेत निकै कमजोर छ। धेरै मार्ग कच्चि र साँघुरा छन्, साथै केही स्थानमा पुलको अभाव छ। यसले गर्दा, अहिले सवारी साधनहरूको सञ्चालनमा अझै पनि असुविधा भइरहन्छ। बैकल्पिक मार्गको स्तरमा सुधार गर्नका लागि पहल गरिए तापनि, बजेटको अभाव र ठेक्कामा ढिलाइका कारण सुधार कार्य सुस्त रहेको छ।

सडक मर्मत र सुधारको चासो नगरेमा संकट थपिने खतरा

माइखोला–भञ्ज्याङ्ग सडक खण्डको मर्मत कार्यका लागि हालसम्म चाहिने बजेट प्राप्त भएको छैन। सडक डिभिजन कार्यालय इलामले माइखोला–भञ्ज्याङ्ग सडक खण्डको मर्मतका लागि सात करोड रुपैयाँ खर्च गरेको भएता पनि, यसको हालतमा खासै सुधार देखिएको छैन। यो सडक हरेक वर्ष समस्या उत्पन्न गर्ने मुख्य कारण बनेको छ। साथै, स्थानीय सरकार र संघीय सरकारका तर्फबाट यस समस्यामा कुनै विशेष पहल देखिएन।

स्थानीय कृषक र आम नागरिकलाई पर्ने असर

सडकको खराब अवस्थाले स्थानीय कृषकहरूको जीवनमा गम्भीर असर पारेको छ। यस सडक खण्डले कृषि उत्पादनका लागि पनि समस्या निम्त्याएको छ, जहाँ बाटोको धूलोले तरकारी र फलफूलको बालीलाई असर पुर्याइरहेको छ। त्यस्तै, गाइबस्तु खुवाउनसमेत समस्या भएको छ। स्थानीय जनताका लागि यो सडकले मात्र यातायातको सुविधा नभएर दैनिक जीवनयापनको आधार पनि हो।

जनप्रतिनिधिको चुप्पी र तत्कालीन समाधानको अभाव

स्थानीय नेताहरू र जनप्रतिनिधिहरू भाषणमा भने यस सडक खण्डको समस्याबारे चिन्ता व्यक्त गर्छन्, तर सुधारका लागि कुनै ठोस पहल देखा परेको छैन। संघीय र प्रदेश सरकारका तर्फबाट बजेटको अभाव र कार्यान्वयनको कमी देखिएको छ। यही कारणले गर्दा यो सडक खण्डको स्थायी समाधानको लागि केहि ठोस कदम नचालिएसम्म, मेची पहाडका तीन जिल्लाका जनताले संकट सहनु पर्नेछ।

समाप्तिस् जोखिम घटाउन स्थायी सुधार आवश्यक

यदि बेलैमा दिगो सुधार र मर्मतको कार्य गरिँदैन भने, यो सडकले स्थानीयवासी र यात्रुहरूको जीवनमा अझै गम्भीर संकट ल्याउन सक्छ। यातायात सम्पर्कमा सुधार गर्नका लागि प्रदेश र संघीय सरकारलाई तत्काल कदम चाल्न आवश्यक छ। बैकल्पिक मार्गलाई पनि थप सुदृढ र भरपर्दो बनाउनको लागि यथासम्भाव चाँडो बजेटको व्यवस्था गर्नुपर्ने देखिन्छ।
मेची राजमार्गको सुधारका लागि कदम चालेन भने, यसबाट न केवल यातायात अप्ठ्यारो हुने छ, बरु त्यसका साथसाथै स्थानीय नागरिकको आर्थिक र सामाजिक अवस्था पनि थप जटिल हुनेछ।