भरतपुर भ्रमण वर्ष २०२४ को अवसरमा पश्चिम चितवनको पर्यटकीय गन्तव्य मेघौलीमा राष्ट्रिय रैथाने खाना महोत्सव आयोजना गरिएको छ। शुक्रबारदेखि सुरु भएको महोत्सव पुस १६ गतेसम्म चल्नेछ। महोत्सवले थारू, कुमाल, दराई, मगर, गुरुङ, बोटे, मुसहरलगायत समुदायका परम्परागत खानाका परिकार प्रस्तुत गर्दै पर्यटकलाई लोभ्याइरहेको छ।

परम्परागत खानाको महत्व र संरक्षणको आवश्यकता

बागमती प्रदेशका मुख्यमन्त्री बहादुर सिं लामाले रैथाने खानाको दिगो विकासका लागि यसको उत्पादन र उपभोग बढाउनु जरुरी रहेको बताउनुभयो। उहाँका अनुसार विषादीरहित खेतीबाट प्राप्त यी परिकार स्वास्थ्यका लागि अत्यन्त लाभदायक छन्, तर नयाँ पुस्ताले यसको महत्व बिर्सदै गएको छ।

परम्परागत परिकार र उत्पादनहरूको संरक्षणका लागि स्थानीय सरकारको सक्रियता आवश्यक रहेको महोत्सवमा सहभागी निरप्रसाद लामिछानेले बताउनुभयो। महोत्सवमा थारू समुदायका चिचर, घोगी, ढिक्री, लसुन र बयरको अचार तथा कुमाल समुदायका कालो सुगुरको मासु र रोटी जस्ता परिकार चाख्ने मानिसहरूको घुइँचो लागेको छ।

व्यवसाय प्रवर्द्धन र पर्यटनमा योगदान

महोत्सवमा सहभागी व्यवसायी र स्थानीयले परम्परागत परिकारको प्रचार–प्रसारले पर्यटन र स्थानीय व्यवसायलाई टेवा दिने विश्वास व्यक्त गरेका छन्। खोलानालाबाट पाइने माछा, घोगी, र अन्य बाली लोप हुँदै गएकोमा पहरी महतोले चिन्ता व्यक्त गर्नुभयो।

भरतपुर महानगरपालिका वडा नं. २३ का अध्यक्ष दीपक दवाडीले परम्परागत परिकार पर्यटनको आकर्षण बन्न सक्ने र महोत्सवले पर्यटन प्रवर्द्धनमा योगदान दिने विश्वास व्यक्त गर्नुभयो।

पर्यटकीय गन्तव्य मेघौली

रैथाने खानाका साथै महोत्सवले मेघौलीको पर्यटकीय महत्वलाई पनि उजागर गरेको छ। नारायणी र राप्ती नदी किनारको सुरम्य दृश्य र निकुञ्जको वन्यजन्तुले यो क्षेत्रलाई पर्यटकका लागि विशेष बनाएको छ।

संरक्षणका लागि महत्त्वपूर्ण प्रयास

परम्परागत खाना पकाउने सिप हराउँदै गएकोमा लिला महतो चिन्तित हुनुहुन्छ। नयाँ पुस्तालाई यसको ज्ञान र महत्त्व बुझाउन यस्ता महोत्सवहरू फलदायी हुने विश्वास गरिएको छ। महोत्सवले परम्परागत परिकार मात्र होइन, जीवनशैलीका पुराना औजार र सामग्री पनि प्रदर्शन गरेर सांस्कृतिक सम्पदाको संरक्षणमा योगदान पुर्‍याएको छ।