काठमाडौं । सरकारले हाल लागू रहेको शनिबार र आइतबारको दुई दिने सार्वजनिक बिदा व्यवस्था अन्त्य गर्ने तयारी गरेको छ । दुई दिने बिदाले अपेक्षित उपलब्धि हासिल गर्न नसकेको निष्कर्षसहित सरकार पुनः पुरानै प्रणालीमा फर्किने तयारीमा पुगेको हो । सरकारले आगामी बस्ने मन्त्रिपरिषद् बैठकमा यससम्बन्धी प्रस्ताव अनुमोदन गरेमा शनिबार मात्रै साप्ताहिक सार्वजनिक बिदा कायम हुने सम्भावना रहेको छ ।

सरकारले केही समयअघि इन्धनको खपत कम गर्ने, ऊर्जा बचत गर्ने तथा सरकारी खर्च नियन्त्रण गर्ने उद्देश्यले दुई दिने बिदा व्यवस्था लागू गरेको थियो । त्यतिबेला पेट्रोलियम पदार्थको बढ्दो खपत, आर्थिक दबाब तथा ऊर्जा व्यवस्थापनलाई ध्यानमा राख्दै शनिबारसँगै आइतबार पनि सार्वजनिक बिदा दिने निर्णय गरिएको थियो । सरकारले उक्त व्यवस्थाबाट सरकारी सवारी साधनको प्रयोग घट्ने, कार्यालय सञ्चालन खर्च कम हुने र ऊर्जा बचतमा सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरेको थियो । तर कार्यान्वयनको केही समयपछि भने अपेक्षा गरिएका उपलब्धि स्पष्ट रूपमा देखिन नसकेको निष्कर्ष सरकारी निकायहरूले निकालेका छन् । सरकारी कार्यालयहरूमा सेवा प्रवाहमा चुनौती देखिएको, सेवाग्राहीले आवश्यक कामका लागि लामो समय कुर्नुपरेको तथा प्रशासनिक प्रक्रियामा ढिलाइ भएको गुनासो बढ्दै गएको बताइएको छ ।

त्यसैगरी बैंकिङ क्षेत्र, निजी व्यवसाय तथा विभिन्न आर्थिक गतिविधिमा समेत दुई दिने बिदाको सकारात्मक प्रभाव अपेक्षित रूपमा नदेखिएको भन्दै आलोचना हुँदै आएको थियो ।

विशेषगरी सरकारी कार्यालयसँग सम्बन्धित सेवा लिनुपर्ने नागरिकले कार्यदिन घटेकाले सेवा प्राप्त गर्न कठिनाइ भएको अनुभव गरेका थिए । कतिपय कार्यालयमा कामको चाप बढ्नुका साथै सेवा सम्पादनमा ढिलाइ हुने अवस्था सिर्जना भएको सम्बन्धित पक्षहरूको भनाइ छ । व्यवसायी तथा आर्थिक क्षेत्रका सरोकारवालाहरूले समेत नेपालको आर्थिक गतिविधि अझै पूर्ण रूपमा डिजिटल र स्वचालित भइनसकेको अवस्थामा कार्यदिन घटाउँदा आर्थिक गतिविधिमा असर परेको धारणा व्यक्त गर्दै आएका थिए ।

सरकारले दुई दिने बिदा लागू गर्दा ऊर्जा बचत र खर्च कटौतीमा उल्लेखनीय सुधार आउने अपेक्षा गरेको भएपनि त्यसको स्पष्ट र दीर्घकालीन प्रभाव पुष्टि हुन नसकेको बताइन्छ । यसै कारण सरकार अब पुनः पुरानै व्यवस्थामा फर्किने तयारीमा पुगेको हो ।

यदि मन्त्रिपरिषद्ले प्रस्ताव पारित गरेमा हाल कायम रहेको शनिबार र आइतबारको बिदा व्यवस्था अन्त्य हुनेछ र देशभरका सरकारी कार्यालयहरू आइतबारदेखि शुक्रबारसम्म नियमित रूपमा सञ्चालन हुनेछन् । यसले सरकारी सेवा प्रवाहलाई थप प्रभावकारी बनाउन, प्रशासनिक कामकाजलाई सहज बनाउन तथा नागरिकलाई सेवा प्राप्तिमा हुने ढिलाइ कम गर्न सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ ।

यद्यपि, यस विषयमा अन्तिम निर्णय भने मन्त्रिपरिषद् बैठकबाट औपचारिक रूपमा स्वीकृत भएपछि मात्रै लागू हुनेछ । त्यसैले हालका लागि दुई दिने बिदा व्यवस्था यथावत् नै रहेको छ । सरकारको औपचारिक निर्णय सार्वजनिक भएपछि मात्रै नयाँ व्यवस्था कार्यान्वयनमा आउनेछ ।

दुई दिने बिदा लागू गरिँदा जस्तै यसको खारेजीको विषय पनि सार्वजनिक चासोको केन्द्रमा रहेको छ । अब सरकारले गर्ने अन्तिम निर्णयले सरकारी प्रशासन, आर्थिक गतिविधि र सर्वसाधारण नागरिकको दैनिक जीवनमा प्रत्यक्ष प्रभाव पार्ने देखिन्छ ।